Tonnie Zelfs wanneer een attractie onderhoud krijgt en de oude lampen vervangen worden voor led is het hoofd argument "het millieu" terwijl de oude dimmer racks gewoon einde levensduur zullen zijn geweest en het toch led moest worden omdat dat nu eenmaal de defacto standaard is, dus ja, de Efteling pocht er wel iets te veel mee.
heel vaak is in de gedeelde berichten de ondertoon "we doen dit voor het milieu" en niet "we doen dit omdat er toch onderhoud nodig was en we stikstof moeten beperkten wegens alle vergunningen gezeik, dus gaan we met warmtepompen en bodemwarmte aan de slag" of "we zetten die zonnepanelen neer omdat we meer stroom nodig hebben en dit in een 5 jaar ons gewoon goed geld op levert en een zeer rendabele investering is"
Dat valt in mijn ogen nogal mee. Laten we eens kijken wat de Efteling de afgelopen jaren op de blog gepost heeft.
Onderhoud Carnaval Festival
januari 2019:
Als laatste wordt de attractie duurzamer gemaakt. Door het vervangen van de halogeen showverlichting door ledverlichting wordt op jaarbasis 160 huishoudens aan stroom bespaard.
maart 2019:
De afgelopen drie maanden is hard gewerkt om de populaire attractie klaar te maken voor de toekomst. Zo is de techniek nu weer helemaal up-to-date en is de bestaande verlichting vervangen door 454 duurzame ledlampen.
mei 2019:
Led vervangt showverlichting
De Efteling wil klimaatneutraal zijn in 2030. De vervanging van de totale showverlichting van Carnaval Festival door duurzame led lampen, levert hier een mooie bijdrage aan. In totaal worden er 450 spots vervangen. Ook alle bekabeling en de bijbehorende dimmerkasten worden vervangen. Al met al een forse investering van 1 miljoen euro. Maar het levert de Efteling ook veel op. De ledlampen hebben een positief effect op de klimaatbeheersing en de vermindering van CO2-uitstoot. De nieuwe lampen geven minder warmte af, waardoor we de attractie niet meer extra hoeven te koelen in de zomer. Daarnaast gaan de lampen langer mee en zijn ze energiezuiniger. Een ander groot voordeel is dat ledlampen een ander lichtbeeld geven en er meer mogelijk is qua kleur en intensiteit.
Dit is het artikel dat je deelde en ook het vroegste bericht dat ik kon vinden dat over een grootschalige vervanging van verlichting gaat. Hier wordt inderdaad het duurzaamheidsaspect benadrukt, maar men geeft ook aan dat het een flinke stroombesparing oplevert (dus financieel voordeel) en er meer mogelijkheden qua kleur zijn.
Bedenk ook dat nog maar een paar jaar hiervoor veel kritiek vanuit de fancommunity kwam over de LED-verlichting bij de Stoomcarrousel. Wat extra uitleg hier is dus begrijpelijk.
Onderhoud Droomvlucht
februari 2023:
De oude halogeenlampen zijn vervangen door maar liefst 543 energiezuinige ledlampen. Veel duurzamer en bovendien kunnen we met de nieuwe verlichting betere kleurnuances aanbrengen. Zo ontstaat er nog meer sfeer en beleving, zonder al te veel af te wijken van de originele kleuren.
Hier valt het woord 'duurzaam', maar men gaat er verder niet op in. De nadruk wordt gelegd op de voordelen die LED kan bieden voor de beleving van de attractie.
Onderhoud Vliegende Hollander
maart 2023:
Tijdens dit onderhoud zijn alle onderdelen van de attractie wel aan bod gekomen. Van het repareren van stucwerk aan de buitengevel tot aan het optimaliseren van de technieken op de lifthill. Dit keer is ook veel bouwkundig onderhoud uitgevoerd. We hebben verschillende technieken onder water grootschalig aangepakt, verlichting vervangen door een LED-variant en natuurlijk hebben alle boten hun jaarlijkse onderhoud gehad, waarbij ze helemaal uit elkaar worden gehaald.
Hier wordt LED genoemd, maar geen woord over duurzaamheid.
Onderhoud Doornroosje
september 2023:
De focus ligt tijdens dit onderhoud op het kasteel en het gebied er omheen. Het hele kasteel staat straks in de steigers. Dat is nodig om de oude kasteelmuren en de gevel op te knappen. De stenen van het pad dat naar het kasteel leidt, zijn afgesleten en daarom wordt ook dit pad hersteld. Daarnaast zullen er voor de stimulering van biodiversiteit in het bos ook een aantal bomen weggehaald worden. Daar planten we later een aantal bomen voor terug. De ruimtes aan de binnenkant van het kasteel krijgen klein onderhoud. Er wordt geschilderd en de verlichting wordt duurzamer gemaakt met LED.
maart 2024:
Het gehele kasteel is in de steigers gezet zodat de oude kasteelmuren en de gevel opgeknapt konden worden. De stenen van het pad dat naar het kasteel leidt waren behoorlijk afgesleten en daardoor glad geworden. Dit pad is inmiddels hersteld. De ruimtes aan de binnenkant van het kasteel kregen klein onderhoud: er is geschilderd en de verlichting is verduurzaamd met LED. De bewoners zijn nagekeken en opgeknapt en hun kleding gereinigd of vernieuwd.
Voor de stimulering van biodiversiteit in het bos zijn een aantal bomen weggehaald. Hiervoor in de plaats zijn verschillende andere bomen geplant. Ook is de vijver een stuk vergroot en zijn er watervallen toegevoegd.
In beide berichten wordt genoemd dat de verlichting is verduurzaamd, maar het krijgt nauwelijks nadruk in het artikel. Biodiversiteit wordt wel benoemd.
Onderhoud Pirana
november 2023:
Een iets grotere klus is het vervangen van de vier pompen, die al het water in de attractie rondpompen. Om de acht nieuwe en meer energiezuinige pompen te plaatsen, vernieuwen we de hele pompenkelder. Er zijn bijvoorbeeld andere aansluitingen nodig en extra betonnen wandjes.
juni 2024:
Zo is de pompinstallatie vervangen die wel 5.000 liter water per seconde door de baan heen pompt.
Bovendien zijn de besturingskasten vernieuwd net als de daarbij behorende leidingen, kabels en noodverlichting.
De verlichting is omgezet naar een LED-variant en rondom de baan hangen gloednieuwe speakers en camera’s. Ook is de buitengevel geschilderd en het groen rond de attractie vernieuwd.
De pompen worden benoemd als energiezuinig, waarbij in het midden blijft of het de Efteling hier om kostenbesparing of duurzaamheid gaat. De LED-verlichting wordt genoemd, maar niet in verband met duurzaamheid.
Electrisch maken Stoomtrein
april 2024:
Sinds de komst van de eerste stoomlocomotief Aagje, 55 jaar geleden, rijden de treinen op steenkool. De Efteling wil klimaatneutraal zijn in 2030 en zelfs klimaatpositief in 2032. Om deze ambitie waar te maken is het noodzakelijk om de treinen duurzamer te maken. Met het stapsgewijs elektrificeren van de stoomlocomotieven zetten we hierin een belangrijke stap.
mei 2025:
Passend bij de duurzame ambitie van de Efteling om klimaatneutraal te zijn in 2030, worden de komende jaren de stoomlocomotieven duurzamer gemaakt en stapsgewijs geëlektrificeerd. Het uiterlijk van de treinen blijft gelijk, alleen de aandrijving wordt aangepast. Om de nostalgische ervaring van een ritje in de stoomtrein zo veel mogelijk te benaderen zijn er showeffecten toegevoegd. Zo blijft de Efteling Stoomtrein Maatschappij gewoon de Efteling Stoomtrein Maatschappij.
Hier gaat het natuurlijk wél over duurzaamheid, maar hier is het in mijn ogen te verdedigen: de Stoomtrein is immers een grote bron van uitstoot. Ook hier is de uitleg begrijpelijk: er was immers zware kritiek op deze aanpassing.
Aankondiging nieuwe Aquanura
juli 2024:
Bij de ontwikkeling is specifiek rekening gehouden met verduurzamen: de vuureffecten, en daarmee de inzet van propaan, zullen verdwijnen. Hierdoor zet de Efteling weer een stap in de goede richting van haar klimaatambities: klimaatneutraal in 2030 en klimaatpositief in 2032. Daarnaast wordt ook alle verlichting van de show vervangen door LED.
Vorig najaar werd ook een andere duurzame aanpassing doorgevoerd. Sindsdien zijn de gebouwen in het Anderrijk aangesloten op een zogenaamde warmte koude opslag (WKO). Dit zorgt ervoor dat de gebouwen zonder inzet van aardgas worden verwarmd. Ook de Aquanura-vijver is hierop aangesloten zodat die bijvoorbeeld in de winter op een duurzame manier vorstvrij blijft. Dankzij deze WKO-installatie is het gasverbruik van de Efteling gereduceerd met 20%.
Hier wordt LED genoemd, maar de hoofdzaak hier is het verdwijnen van de vuureffecten. De WKO in Anderrijk wordt er ook nog even bij genoemd.
Onderhoud Baron
augustus 2025:
Lorenzo vervolgt: “Zowel binnen als buiten vervangen we showverlichting en functionele werkverlichting voor led-verlichting."
LED wordt genoemd, maar geen woord over duurzaamheid.
Dus het is echt niet zo dat de Efteling bij elke update steeds 'milieu' als hoofdargument geeft. Er is zeven jaar geleden één keer een vrij uitgebreide uitleg gegeven over de voordelen van LED (waarbij duurzaamheid niet eens het enige argument was) en daarna eigenlijk niet meer.
Er zijn nog een paar meer algemene blogartikelen verschenen waarin duurzaamheid centraler staat. Bijvoorbeeld over het WKO systeem in Anderrijk. Over die WKO is in 2023 nog een apart blogbericht verschenen, waarbij men als hoofdargument duurzaamheid geeft, maar ook het gereduceerde gasverbruik wordt genoemd. De lezer kan dus op zijn vingers natellen dat de Efteling hiermee uiteindelijk ook goedkoper uit zal zijn (de gasprijzen waren toen erg hoog als gevolg van de oorlog in Oekraïne). Bovendien vermeldt men hier ook dat men van twee ministeries subsidie voor de aanleg het systeem heeft ontvangen.
Daarnaast nog het recente artikel over beter managen van de afvalstromen, een tweetal artikelen over de zonnepanelen en dan nog 4 a 5 artikelen waarin duurzaamheid ter sprake komt als onderdeel van het jaarverslag of in een interview met Fons Jurgens of Wyke Smit.
Op acht jaar Eftelingblog vind ik het met dat 'pochen' over duurzaamheid dus echt wel meevallen.
Maar het ligt er waarschijnlijk aan hoe je tegenover het park en zijn management staat. Als je daarin toch al nauwelijks vertrouwen hebt en er van uitgaat dat je het zelf beter zou doen, lees je dat soort artikelen waarschijnlijk anders.